به گزارش افق بازار: فرهاد شهرکی، نایبرئیس کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی، در گفتوگو با خبرنگار افق بازار، در واکنش به ادعاهای مطرحشده درباره امکان «باز کردن اجباری تنگه هرمز» و همچنین تهدیدات علیه زیرساختهای حیاتی ایران، اظهار کرد: از منظر میدانی و عملیاتی، چنین ادعاهایی بیش از آنکه مبتنی بر واقعیتهای صحنه باشد، در چارچوب فضاسازی رسانهای و جنگ روانی قابل ارزیابی است.
وی با تبیین ویژگیهای ژئوپلیتیکی تنگه هرمز افزود: این تنگه بهعنوان یکی از مهمترین گلوگاههای انرژی جهان، در باریکترین نقطه خود حدود 54 کیلومتر عرض دارد و همین ویژگی در کنار موقعیت راهبردی جزایر ابوموسی، تنب بزرگ و تنب کوچک که تحت حاکمیت جمهوری اسلامی ایران قرار دارند، شرایطی را ایجاد کرده است که امکان اشراف و کنترل کامل بر این گذرگاه حیاتی فراهم باشد.
شهرکی ادامه داد: این کنترل صرفاً محدود به سطح دریا نیست، بلکه در سه بُعد زیرسطحی، سطحی و هوایی تعریف میشود و به نیروهای مسلح کشور این امکان را میدهد که در صورت لزوم، اشراف عملیاتی کاملی بر ترددها و تحرکات داشته باشند. وی تصریح کرد: در چنین شرایطی، هرگونه ادعا مبنی بر «باز کردن اجباری تنگه هرمز» بدون در نظر گرفتن این واقعیتها، فاقد پشتوانه عملیاتی است.
وی با اشاره به برخی ابزارهای بازدارنده ایران در این منطقه گفت: استفاده از تاکتیکهایی همچون مینگذاری سریع دریایی، بهرهگیری از موشکهای کروز ضدکشتی با بردهای مختلف و بهکارگیری شناورهای تندرو، مجموعهای از ظرفیتهایی را ایجاد کرده که هرگونه حضور یا اقدام نظامی را برای طرف مقابل بهشدت پرهزینه و پرریسک میکند.
نایبرئیس کمیسیون انرژی مجلس تأکید کرد: در چنین فضایی، تنگه هرمز بههیچوجه یک مسیر امن برای عملیات نظامی تهاجمی نخواهد بود و هرگونه اقدام برای تغییر وضعیت آن، مستلزم پذیرش هزینههایی است که عملاً امکان تحقق چنین سناریویی را با تردید جدی مواجه میکند.
شهرکی در بخش دیگری از سخنان خود به تهدیدات مطرحشده درباره هدف قرار دادن زیرساختهای انرژی و حیاتی ایران اشاره کرد و افزود: این تهدیدات نیز در عمل با چالشهای جدی مواجه است که اجرای آنها را بسیار پیچیده و پرهزینه میسازد.
وی در تشریح این موضوع گفت: بخش عمدهای از زیرساختهای انرژی کشور از جمله نیروگاهها، مجتمعهای پتروشیمی و تأسیسات حیاتی، در مجاورت یا درون مراکز جمعیتی و صنعتی بزرگ مانند تهران، اصفهان، ماهشهر و بوشهر قرار دارند. این مسئله به این معناست که هرگونه اقدام نظامی علیه این اهداف، بهطور اجتنابناپذیر با تلفات انسانی گسترده و خسارات زیستمحیطی همراه خواهد بود.
وی افزود: از منظر حقوق بینالملل، چنین اقداماتی نهتنها قابل توجیه نیست، بلکه میتواند مصداق نقض آشکار قوانین بشردوستانه و حتی جنایت جنگی تلقی شود و تبعات حقوقی گستردهای را برای عاملان آن بههمراه داشته باشد.
نایبرئیس کمیسیون انرژی مجلس همچنین به نقش سامانههای پدافندی در حفاظت از این زیرساختها اشاره کرد و گفت: زیرساختهای حیاتی کشور تحت پوشش سامانههای پدافند هوایی لایهای قرار دارند که شامل سامانههای برد بلند و کوتاه است و این موضوع، هرگونه عملیات هوایی تهاجمی را با ریسک بالا و احتمال موفقیت پایین مواجه میکند.
وی تصریح کرد: در کنار این موضوع، باید به توان پاسخدهی ایران نیز توجه داشت. هرگونه اقدام علیه زیرساختهای حیاتی کشور، با پاسخ متقابل و نامتقارن مواجه خواهد شد و این پاسخ میتواند طیف گستردهای از اهداف را در بر بگیرد.
شهرکی تأکید کرد: در چنین سناریویی، پایگاههای نظامی، ناوگانهای دریایی و تأسیسات مرتبط با طرف مقابل و متحدان آن در منطقه، در معرض تهدید جدی قرار خواهند گرفت و این مسئله، معادلات را بهطور کامل تغییر میدهد.
وی با جمعبندی این بخش اظهار کرد: برآیند این عوامل نشان میدهد که تهدید به هدف قرار دادن زیرساختهای ایران، نهتنها از نظر عملیاتی پرهزینه است، بلکه از منظر حقوقی نیز قابل دفاع نیست و در نهایت به یک وضعیت «باخت–باخت» برای همه طرفها منجر خواهد شد.
نایبرئیس کمیسیون انرژی مجلس در ادامه به تأثیر این تهدیدات بر رفتار راهبردی جمهوری اسلامی ایران پرداخت و گفت: تجربههای گذشته نشان داده است که تهدیدات خارجی، بهویژه زمانی که با ادبیات تند و افراطی مطرح میشود، معمولاً نتیجهای معکوس بههمراه دارد.
وی افزود: اینگونه تهدیدات نهتنها موجب عقبنشینی ایران نمیشود، بلکه به تقویت انسجام داخلی و شکلگیری نوعی همگرایی در برابر تهدید خارجی منجر میشود. در چنین شرایطی، فضای تصمیمگیری نیز تغییر میکند و امکان مانور دیپلماتیک برای طرف مقابل کاهش مییابد.
شهرکی ادامه داد: از منظر علوم رفتاری، هرچه شدت تهدید افزایش یابد، سطح انعطافپذیری در تصمیمگیریهای راهبردی کاهش پیدا میکند و این موضوع میتواند روندهای دیپلماتیک را با پیچیدگیهای بیشتری مواجه کند.
وی تأکید کرد: بنابراین، کسانی که تصور میکنند با افزایش فشار و تهدید میتوانند رفتار ایران را تغییر دهند، در واقع با درک نادرستی از معادلات رفتاری و راهبردی کشور مواجه هستند.
نایبرئیس کمیسیون انرژی مجلس در بخش دیگری از سخنان خود به پیامدهای منطقهای هرگونه تنش در تنگه هرمز اشاره کرد و گفت: این منطقه یکی از حیاتیترین شریانهای انتقال انرژی در جهان است و هرگونه بیثباتی در آن، تأثیرات گستردهای بر اقتصاد جهانی خواهد داشت.
وی افزود: در صورت بروز تنش جدی، قیمت نفت میتواند در مدت کوتاهی افزایش چشمگیری داشته باشد و حتی از مرزهای بیسابقه عبور کند. این موضوع بهطور مستقیم بر اقتصاد کشورهای مصرفکننده بزرگ انرژی مانند کشورهای اروپایی، ژاپن و کره جنوبی تأثیر خواهد گذاشت.
شهرکی ادامه داد: از سوی دیگر، شرکتهای بیمه دریایی نیز در چنین شرایطی معمولاً پوشش خود را برای کشتیهای عبوری از مناطق پرخطر لغو میکنند و این مسئله عملاً روند صادرات نفت از منطقه را با اختلال جدی مواجه میسازد.
وی با اشاره به وضعیت کشورهای حاشیه خلیج فارس گفت: این کشورها بهطور کامل به صادرات نفت از طریق تنگه هرمز وابسته هستند و هرگونه اختلال در این مسیر، اقتصاد آنها را با چالشهای اساسی مواجه میکند.
وی تصریح کرد: در مقابل، ایران به دلیل برخورداری از ظرفیتهای داخلی و برخی مسیرهای جایگزین، از تابآوری بیشتری در برابر چنین فشارهایی برخوردار است و همین موضوع باعث میشود که هزینههای بیثباتی بهصورت نامتقارن توزیع شود.
نایبرئیس کمیسیون انرژی مجلس تأکید کرد: علاوه بر این، تأسیسات نفتی و زیرساختهای حیاتی کشورهای منطقه نیز در معرض تهدید قرار خواهند گرفت و این مسئله میتواند دامنه بحران را گسترش دهد.
وی در ادامه به ماهیت این تهدیدات پرداخت و گفت: بررسی روندهای راهبردی در سالهای اخیر نشان میدهد که بخش قابل توجهی از این اظهارات، در چارچوب جنگ روانی و با هدف ایجاد فشار سیاسی مطرح میشود.
شهرکی افزود: با این حال، جمهوری اسلامی ایران همواره این تهدیدات را با دقت رصد میکند و بر اساس بدترین سناریوها، سطح آمادگی خود را حفظ میکند. این رویکرد باعث میشود که کشور در برابر هرگونه تحول احتمالی، آمادگی لازم را داشته باشد.
وی تصریح کرد: در عین حال، ایران همواره تلاش کرده است که مسیر دیپلماسی را باز نگه دارد و از ظرفیتهای سیاسی برای مدیریت تنشها استفاده کند.
نایبرئیس کمیسیون انرژی مجلس در جمعبندی نهایی سخنان خود گفت: تهدید به حمله به زیرساختهای ایران، به دلیل هزینههای بالای انسانی، حقوقی و عملیاتی، گزینهای غیرمنطقی و غیرقابل اجراست.
وی افزود: رویکرد جمهوری اسلامی ایران در برابر این تهدیدات، مبتنی بر تقویت بازدارندگی، افزایش آمادگی و توسعه ظرفیتهای دفاعی و منطقهای است.
شهرکی ادامه داد: تشدید تنش در تنگه هرمز، پیش از آنکه به ایران آسیب بزند، منافع متحدان آمریکا در منطقه را هدف قرار خواهد داد و این مسئله، یکی از واقعیتهای مهمی است که باید مورد توجه قرار گیرد.
وی تأکید کرد: این تهدیدات عمدتاً در چارچوب جنگ روانی و فشار سیاسی قابل تحلیل است، اما ایران با رویکردی واقعبینانه، همزمان آمادگی خود را در بالاترین سطح حفظ کرده و مسیر دیپلماسی را نیز مسدود نکرده است.
نایبرئیس کمیسیون انرژی مجلس در پایان با توصیه به رسانهها گفت: ضروری است از بزرگنمایی اینگونه تهدیدات و ایجاد فضای روانی منفی در جامعه پرهیز شود و تحلیلها بر پایه واقعبینی، شناخت دقیق توانمندیهای کشور و تقویت انسجام داخلی شکل گیرد.
انتهای پیام/
0 دیدگاه